Materiaal en onderhoud

Zo maak je je fiets snel en slim schoon

Je komt thuis van een pittige training en wilt niets liever dan jezelf opfrissen en soigneren. Logisch, maar vergeet op dat moment niet dat je fiets naar hetzelfde snakt. Met een schoonmaakbeurt verleng je de levensduur van je fiets en zorg je ervoor dat je de volgende keer opnieuw met plezier kunt trainen.

Geschreven door
KNWU Talentcoaches

De schoonmaakbeurt van de fiets is een wezenlijk onderdeel van het onderhoud. Tijdens het spoelen, soppen, boenen en drogen zit je met het oog boven op de kritische onderdelen die aan slijtage onderhevig zijn. Op deze manier is de schoonmaak een perfect controlemoment: je hebt het al snel in de gaten als het tijd wordt om onderdelen te vervangen of om de racefiets voor een onderhouds- en servicebeurt weg te brengen naar een specialist. Een goed ‘baasje’ herkent men aan de conditie van de fiets.

Spoel je fiets af

In de Lage Landen is het weer soms onberekenbaar. Dacht je van huis te gaan voor een droge rit; krijg je onderweg uit het niets toch een plensbui over je heen gestort. Na thuiskomst is het zaak dat je je fiets zo snel als mogelijk afspuit met het water uit de tuinslang. Op die manier kunnen modder en zand zich niet aan het frame en de gevoelige onderdelen hechten. Spoel het water ook op de ‘verborgen’ plekken, denk aan de onderkant van het zadel.

Is de fiets echt smerig of heb je het schoonmaken al een paar weken uitgesteld? Vul dan een emmer met lauwwarm water en afwasmiddel, of liever nog met een speciale fietsreiniger. Dan weet je zeker dat er geen stoffen in zitten die op enigerlei wijze schadelijk voor je fiets kunnen zijn. De fietsreiniger helpt om modder en ander vuil gemakkelijker van je frame los te krijgen. Aangekoekte modderhopen verwijder je met behulp van een washandschoen. Daarmee voorkom je krassen op je aluminium of carbon frame en kun je ook gemakkelijker op nauwe plaatsen komen. Na afloop droog je de fiets.  

Er zijn diverse mobiele reinigingssystemen op de markt verkrijgbaar. Ook die kun je natuurlijk prima voor dit karwei gebruiken. Wat je in ieder geval niet moet doen, is een hogedrukreiniger inzetten. De waterstraal daarvan is veel te krachtig en zorgt ervoor dat vet tussen de draaiende delen uit gaat. De lagers slijten hierdoor sneller. Er kan ook eerder roestvorming optreden.

Moet je de fiets na iedere rit afspoelen? Nee, zeker niet! Als je fiets onderweg weinig heeft geleden, is het voldoende om het frame met een vochtige doek af te nemen. Je verwijdert de spaarzame modderspatten en resten gemorste sportdrank van het frame. En je haalt een droge, niet-pluizige doek over de lagers van de ketting en aandrijflijn.

Reinig je ketting

Niet alleen het frame verdient aandacht; ook de diverse onderdelen moeten op z’n tijd schoongemaakt worden. Denk daarbij aan de ketting. Spoel deze af met behulp van een tuinslang of gebruik een emmer met lauwwarm water. Nadien kan het ontvetten beginnen. Gebruik hiervoor een ontvetter voor de fietsketting en geen andere agressieve ontvetter, want daarmee zou het bestaande vet tussen de kettingrollen uit kunnen gaan. Spoel de ketting daarna af, droog hem met een doek en smeer hem terug in. Hoe je dat precies doet, leggen we in dit artikel stapsgewijs uit.

Vergeet de rest van de drivetrain niet

Is je ketting vies geworden, dan kan het niet anders of de overige onderdelen van de drivetrain zijn ook smerig uit de strijd gekomen. Hoogstwaarschijnlijk zitten er zand en modder tussen de tandwielen van de cassette en kleven er zwarte propjes – vuil maal vet – aan de derailleurwielen.

Veeg met een droge doek de plakkende vuilresten van de derailleurwielen. En haal ze door de bank genomen eens per jaar van de fiets, zodat je ze grondig kunt schoonmaken en de scharnierpunten kunt smeren. Gebruik voor de cassette, net zoals bij de ketting, een speciale ontvetter. Spuit hem in met het ontvettingsmiddel, laat het even intrekken en haal met een borstel het vuil eraf. Vergeet niet om de tandwielen schoon te spoelen.

Zet de puntjes op de i

Heb je de schoonmaak erop zitten? Dan kun je ervoor kiezen de puntjes op spreekwoordelijke i te zetten. Spray een polish wax op de framebuizen. Met dit beschermende laagje ziet je fiets er weer als nieuw uit. En dat niet alleen: hij voorkomt aanhechting van vuil. De volgende onderhoudsbeurt wordt daardoor aanzienlijk gemakkelijker. Pas wel op dat je de spray niet op de remschijven morst, want dat gaat ten koste van de remprestaties.

Welke stappen volg ik bij de schoonmaak van de fiets?

  1. Spoel het frame en de onderdelen af met water. Het eerste, grove vuil gaat er zo vanaf. Gebruik hierbij geen hogedrukreiniger
  2. Was de fiets met lauwwarm water en een fietsreiniger
  3. Reinig de ketting en de drivetrain
  4. Spoel de fiets nogmaals af en maak hem goed droog. Gebruik hiervoor een oude doek of compressor
  5. Bescherm de fiets tegen nieuw vuil met een polish wax

Theorie in praktijk brengen?

Ga fietsen met Fondo, de trainingsapp van de KNWU.

Download Fondo voor iPhone of Android Download Fondo

Powered by Shimano Service Center

Shimano Service Center is materiaal- en onderhoudspartner van Fondo. Heb je een vraag over (het onderhoud van) je fiets? Bekijk dan eens de andere artikelen of bezoek een Shimano Service Center bij jou in de buurt.

Vind een Shimano Service Center Download Fondo

Powered by BORN

Dit artikel is geschreven in samenwerking met BORN, voedingspartner van Fondo. BORN biedt een gratis voedingsadviestool aan waarmee je een persoonlijk voedingsplan ontvangt vol ideeën, tips & tricks over hoe jij met (sport)voeding het beste uit jezelf kunt halen.

Ontvang jouw voedingsplan Download Fondo